Ülkemizdeki Mevcut Elektrik Şebekesine Genel Bakış

Ülkemizde ve dünyanın bir çok ülkesinde elektrik şebekemiz; büyük enerji santrallerinin birbirlerine uzun iletim hatları ile enterkonnekte sistemi oluşturacak şekilde bağlandığı bir yapıdadır. Enterkonnekte şebeke alternatif akım ile işletilmekte olup herhangi bir kısmında sistemin çökmesi durumunda meydana gelen dengesizlik bütün sistemin çökmesine ve dolayısı ile ülke hatta bağlantılı olduğu diğer ülkelerde bile enerji kesintisine yol açmaktadır.

Elektrik şebekesinin dağıtım seviyesinde yapısı ise tek kaynaktan beslenen dalbudak şebeke yapısında olması nedeni ile enerji kesintilerinde TEİAŞ trafo merkezinde beslenen tüm aboneler enerjisiz kalmaktadır. Ancak şehir merkezlerindeki TEİAŞ merkezleri arasında oluşturulan ring hatlar sayesinde bir çok abonenin kesintisiz enerji kullanma imkanı sağlanmaktadır. Varlıkları eski olmasına karşın dağıtık üretim santrallerinin şebekeye büyük miktarda ve sayıda bağlanmaları 2000 li yıllarda artış getirmiştir. Dağıtık üretim santrallerinin belirli başlı avantajlarının en başında sistem çökmelerinde dahi dağıtık üretim santrallerinin yakınlarındaki müşterilerin enerji sürekliliği sağlanmaktadır. Dağıtık üretim santralleri ile Avrupa da ve Amerika da neredeyse 50 yıllık ve dalbudak şebeke yapısında olan dağıtım şebekelerinin dağıtık üretim santralleriyle birlikte yenilenme ihtiyacı doğmuştur. Dağıtık üretim santrallerinin şebeke bağlantılarında aşağıdaki problemler görülmektedir.

• İki yönlü enerji akışından dolayı reaktif gücün kontrolünün zorlaşması,

• Değişen aktif ve reaktif güçten dolayı şebekede istenmeyen gerilim değişimlerinin olması,

• Şebeke üzerindeki transformatörlerin bağlantı gruplarına göre kısa devre akımlarının etkilerinin artması ve röle seçim kriterlerinin sürekli değişmesi,

• Mevcut şebeke elemanların kısa devre akım limitleri ile ısıl dayanım kapasiteleri zorlanması,

• Fliker ve harmonik üretiminin kabul edilebilir sınırlar içinde olmaması,

• Anahtarlama olaylarından ve anlık devreye girme olayları gibi geçici durumlarda şebeke kararlılığının limit değerleri içerisinde olmamasıdır.

 

Kaynaklar:

http://www.solar-academy.com/menuis/Smart-Grid-Akilli-Sebekeler-Hakkinda174337.pdf

http://www.emo.org.tr/ekler/8e6ba1db0f3c405_ek.pdf